Son güncelleme: 24 Ekim 2026 · Kaynaklar: MYK Ulusal Yeterlilik 17UY0299-5 (Rev.01, 03.08.2022), Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik (RG 27.8.2024, sayı 32645; son değişiklik 29.4.2026), TÜİK Motorlu Kara Taşıtları istatistikleri · Yazan: Pınar Gülle (Kurucu · Brosis Enstitü Belgelendirme)
Önemli çerçeve: Bu yazı "galerici ne kadar kazanır" sorusunu gelir modeli üzerinden anlatır; garanti edilmiş bir kazanç vaadi ya da yatırım tavsiyesi değildir. Aşağıda bilinçli olarak sabit TL rakamı verilmemiştir; çünkü galerici geliri işletmeden işletmeye çok değişir ve uydurma bir rakam yanıltıcı olur.
Galerici geliri sabit bir maaş değil işletme karıdır: araç başına alım-satım marjı ile aylık devir hacminin çarpımından sabit giderler düşülerek oluşur. Konsinye (emanet) satışta ise komisyon geliri esastır. Tutarlar; sermaye, konum, araç segmenti ve piyasa dalgalanmasına göre büyük ölçüde değişir — kesin rakam için güncel muhasebe verisi şarttır.
Galericinin geliri nasıl oluşur? Gelir denklemi
Bir maaşlı çalışandan farklı olarak galericinin (oto galeri sahibinin) kazancı, tek bir kalemden değil bir işletme denkleminden çıkar:
Bu denklemin üç değişkeni de dalgalıdır. Aynı ilde, aynı büyüklükte iki galeri; araç segmenti, stok devir hızı ve gider disiplinine göre tamamen farklı sonuç üretebilir. Gelir esas olarak şu kalemlerden gelir:
- Alım-satım marjı (spread): Aracın alış bedeli ile satış bedeli arasındaki farktan, o araca ait masraflar (ekspertiz, bakım/hazırlık, noter, teşhirde geçen süre maliyeti) düşüldükten sonra kalan net tutar.
- Konsinye (emanet) komisyonu: Galericinin kendi sermayesiyle satın almadığı, müşteri adına satışını üstlendiği araçtan aldığı, sözleşmeyle belirlenen komisyon.
- Yan hizmet gelirleri: Ekspertiz yönlendirme, sigorta/finansman (kredi) aracılığı, plaka/noter işlemleri gibi tamamlayıcı hizmetlerden gelen ilave gelir.
Gelir modelini belirleyen faktörler
Galerici gelirinin "ne kadar" olacağını tek bir sayı belirlemez; birbirini çarpan faktörler belirler. Aşağıdaki tablo, kazancı yukarı ya da aşağı çeken temel değişkenleri özetler:
| Faktör | Gelire etkisi |
|---|---|
| Araç segmenti | Yüksek segmentte araç başı marj büyük ama devir yavaş; ekonomik segmentte marj düşük ama hacim yüksek olabilir. |
| Devir hacmi (stok dönüş hızı) | Aracın teşhirde kaldığı süre kısaldıkça bağlı sermaye erken serbest kalır, aynı sermayeyle daha çok işlem yapılır. |
| Konum | Kira ve müşteri trafiği; yüksek trafikli konum ciroyu artırır ama sabit gideri de yükseltir. |
| Sermaye büyüklüğü | Öz sermaye büyüdükçe aynı anda daha çok araç stoklanabilir; konsinye ağırlıklı model düşük sermayeyle çalışır. |
| Piyasa dalgalanması | İkinci el fiyatlarındaki dalgalanma marjı hem lehe hem aleyhe çevirebilir; stok değer kaybı riski taşır. |
| Gider disiplini | Aynı ciroda kira/personel/finansman giderini iyi yöneten işletmenin net karı belirgin biçimde farklılaşır. |
İkinci el pazarının hacmi bu modeli besleyen ana zemindir: Türkiye'de ikinci el motorlu kara taşıtı devir sayısı, sıfır araç tescilinin belirgin biçimde üzerindedir (TÜİK Motorlu Kara Taşıtları istatistikleri). Yani talep tarafı geniştir; ancak bu, her galerinin otomatik yüksek kazanacağı anlamına gelmez — kazanç, yukarıdaki faktörlerin işletme düzeyinde nasıl yönetildiğine bağlıdır.
Maliyet kalemleri: net karı ne aşındırır?
Ciro ile net kâr aynı şey değildir. "Ne kadar kazanır" sorusunun cevabı, ciradan çok giderler düşüldükten sonra kalan tutardadır. Başlıca gider kalemleri:
- Sabit giderler: Kira, personel maaşları, elektrik/su, teşhir/depolama alanı.
- Araç başı değişken giderler: Ekspertiz, hazırlık/bakım, temizlik, fotoğraf/ilan, noter ve plaka işlemleri.
- Finansman maliyeti: Stoğa bağlanan sermayenin fırsat maliyeti veya kredi kullanıldıysa faiz yükü.
- Yasal/idari giderler: İşyeri yetki belgesi, ilan platformu ve EİDS süreçleri, muhasebe.
- Vergi: İkinci el araç satışında KDV özel matrah uygulaması ve genel işletme vergileri (güncel oranlar için mali müşavir teyidi şarttır — mevzuat yıl içinde değişebilir).
- Risk maliyeti: Satılamayan/geç satılan stokta değer kaybı, garanti/ayıptan doğan sorumluluk.
Bu yüzden yüksek ciro tek başına yüksek kazanç demek değildir; disiplinli gider yönetimi ve hızlı stok devri net karı belirler.
Yönetmelik kâr hesabına ne ekler?
Galerinin gider ve risk kalemlerinin bir kısmını piyasa değil, Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik belirler. Hesaba katılması gerekenler:
| Kural | Kâra etkisi | Madde |
|---|---|---|
| Bir takvim yılında 3'ten fazla ikinci el araç satışı ticari faaliyet sayılır; yetki belgesi gerekir | Belgesiz "ara sıra" alım satımın sınırı | 5/1 |
| M1, M1G, N1 ve N1G sınıfı araçta satıştan önceki 10 gün içinde TSE belgeli işletmeden ekspertiz raporu (8 yaş ya da 160.000 km üzerinde zorunlu değil) | Araç başı gider; satış alıcı yüzünden gerçekleşmezse ücreti alıcı, diğer hâllerde işletme öder | 16 |
| 8 yaş ve 160.000 km altındaki bu sınıf araçlarda motor, şanzıman, elektrik ve elektronik aksam 3 ay ya da 5.000 km galeri garantisinde; arıza en geç 45 iş gününde giderilir | Risk maliyeti; masraf işletmeye ait, sigortayla karşılanabilir | 17 |
| Emanet (konsinye) araç için taşıt teslim belgesi; aracılık ücretinin tutarı ya da oranı belgede yazılır | Araç galerideyken oluşan arıza ve hasardan galeri sorumlu; Bakanlık ücrete üst sınır getirebilir | 19 |
| Nakit, havale ya da EFT ile satışta bedel, araç mülkiyetiyle eş anlı el değiştiren elektronik sistem üzerinden ödenir | Sistem masrafı satıcıya aktarılan bedelden düşülür | 26 |
| İş yerinde başka ticari faaliyet yapılamaz; yol ve kaldırım teşhir alanı olamaz | Yan iş gelirini ve teşhir kapasitesini sınırlar | 15 |
Özet bilgidir; ayrıntı ve istisnalar için yönetmeliğin güncel metnine bakın.
Konsinye (emanet) satış: düşük sermayeli gelir modeli
Konsinye satışta galerici aracı satın almaz; aracın mülkiyeti sahibinde kalırken satış sürecini galerici yürütür ve satış gerçekleşince sözleşmeyle belirlenen bir komisyon alır. Bu modelin gelir mantığı farklıdır:
- Sermaye bağlanmadığı için düşük sermayeyle daha çok araç sergilenebilir.
- Stok değer kaybı riski büyük ölçüde araç sahibinde kalır.
- Gelir, araç başı marjdan değil komisyon oranından/tutarından gelir; bu oran piyasada sabit değildir, sözleşmeye göre değişir.
Konsinye işlemlerinde satış senedi, EİDS üzerinden ilan doğrulama ve noter süreçlerinin usulüne uygun yürütülmesi hem yasal zorunluluk hem de itibar açısından kritiktir. Bu terimlerin tanımları için Brosis sözlüğüne göz atabilirsiniz.
Galericilik belgesi işletme gelirinde neden önemli?
2026 itibarıyla oto galericilik artık serbestçe girilen değil, belgeli ve denetimli bir sektördür. İşletme açmak ve yasal ilan verebilmek için:
- İşyeri, Ticaret Bakanlığı düzenlemesi kapsamında yetki belgesi almak zorundadır (Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik).
- EİDS: İlan platformları işletmeyi üye yapmadan önce yetki belgesini kontrol eder (md. 22/1-a); aracın size ait olduğu ya da sahibinin sizi yetkilendirdiği ilan yayımlanmadan önce doğrulanır (md. 22/1-ç). Yani belge, doğrudan satış kanalına erişimin ön koşuludur.
- Alım satım sorumlusunda (şahıs işletmesinde işletme sahibi, şirkette bu işi yürüten yetkili temsilci) Motorlu Kara Taşıtları Alım Satım Sorumlusu (Seviye 5 — 17UY0299-5) belgesi, galeride çalışan satış personelinde Seviye 4 belgesi aranır (md. 10/1).
Kısacası galericilik belgesi bir "kazanç garantisi" değil; işi yasal, sürdürülebilir ve satış kanallarına erişimli biçimde yürütmenin ön şartıdır. Belgesiz çalışma, ilan platformu engeli ve idari yaptırım riski nedeniyle gelir modelini baştan sakatlar. Belgenin kapsamı, birimleri ve şartları için MKTS belgesi rehberimize bakabilirsiniz.
Brosis notu: Brosis Enstitü'nün bu belge için TÜRKAK akreditasyonu 21 Ekim 2026'da tamamlandı; MYK yetkilendirmesi beklenmektedir. Şu an bu belge için sınav yapmıyor ya da belge düzenlemiyoruz; sunduğumuz içerik Ulusal Yeterlilik konularına dayalı bilgilendirici hazırlıktır. Süreç aktifleştiğinde bilgi almak için ön kayıt bırakabilirsiniz.
17UY0299-5 konularına göre ücretsiz hazırlık soruları ve rehberler.
Ön Kayıt Ol →Not: Brosis Enstitü, galericilik (17UY0299-5) belgesi için TÜRKAK akreditasyonunu 21 Ekim 2026'da tamamlamış olup MYK yetkilendirmesini beklemektedir ve şu an bu belge için sınav yapmamakta / belge düzenlememektedir — yalnızca bilgilendirme ve ön kayıt mümkündür. Bu sayfadaki sorular resmî/çıkmış sınav soruları değil, hazırlık amaçlı örneklerdir. Kurumumuz emlak yeterliliğinde (17UY0333-5) TÜRKAK AB-0169-P ve MYK YB-0166 ile yetkilidir.